Koos Janssen kent het gebied goed. Wat wil je ook, eerder was hij burgemeester van achtereenvolgens Bunnik, Soest en Zeist. Vanuit die functie was Janssen actief in verschillende regionale samenwerkingen op het gebied van bestuur, landschap en leefomgeving. Als voorzitter van het Geopark wil hij partijen met elkaar verbinden en het bijzondere verhaal van het gebied verder uitdragen.

Het landschap leren lezen

Volgens Koos Janssen draait het Geopark om veel meer dan natuur alleen. Het gaat ook over geschiedenis, water, bodem, cultuur en de mensen die er wonen. Alles hangt met elkaar samen.

“Als je door het landschap wandelt of fietst en je weet wat je ziet, dan beleef je het gebied veel sterker”, vertelt hij. “Dan zie je waarom ergens heide groeit, waarom water op een bepaalde plek stroomt of hoe mensen het landschap vroeger hebben gebruikt. Mensen maken het landschap, maar het landschap maakt ook de mensen.”

Verhaal vertellen

Het vertellen van dat verhaal ziet hij als de belangrijkste taak van het Geopark. Dat gebeurt al jaren via excursies, educatie, boeken, lezingen, websites en projecten. “Er gebeurt veel meer dan mensen vaak denken”, zegt Janssen. “Ik ben nu een paar maanden aan de slag en ben echt verrast hoeveel kennis, energie en enthousiasme er in deze organisatie zit.”

Dichtbij beleven

Koos Janssen vindt het belangrijk dat mensen hun eigen omgeving opnieuw ontdekken. Juist in deze tijd van klimaatverandering en discussies over duurzaamheid heeft dat volgens hem extra waarde.

“Je hoeft niet ver weg om iets bijzonders te beleven”, zegt hij. “De rijkdom ligt vaak dichtbij. Ga wandelen, fietsen of een gebied ontdekken waar je normaal voorbij rijdt. Als mensen de waarde van hun omgeving beter begrijpen, gaan ze er vanzelf zorgvuldiger mee om.”

Daarbij draait het volgens hem niet om massatoerisme. Het Geopark wil geen hordes bezoekers aantrekken, maar juist recreatie in het eigen gebied meer betekenis geven. “Het gaat om bewust beleven”, legt hij uit. “Dat mensen met andere ogen naar hun omgeving gaan kijken.”

UNESCO-status

Een doel voor de langere termijn blijft de UNESCO Global Geopark-status. Het Geopark werkt daar al jaren aan. Met deze status krijgt het Geopark internationale erkenning voor het bijzondere landschap en de geschiedenis van het gebied. Dat helpt om natuur, erfgoed en recreatie beter te beschermen en meer samen te werken met bewoners, ondernemers en organisaties. “Het is een mooie bevestiging van wat hier al gebeurt. Ik zie het niet als een einddoel op zich, maar wel als een belangrijke erkenning.”

Een belangrijk thema voor de nieuwe voorzitter is samenwerking. Het Geoparkgebied loopt van de Heuvelrug tot de Gooi- en de Vechtstreek. Binnen dat grote gebied werken bijna honderd partners samen: van natuurorganisaties en musea tot vrijwilligersgroepen en overheden.

Eén groter verhaal

Volgens Janssen ligt daar een grote kracht. “Overal zijn mensen bezig met verhalen vertellen. Bij historische verenigingen, musea, natuurorganisaties en gidsengroepen, het zijn er enorm veel. Hoe mooi zou het zijn als al die verhalen samen één groter verhaal vormen?”

Hij noemt als voorbeelden het Cunera Gilde in Rhenen en het Geologisch Museum Hofland in Laren die hij onlangs bezocht. “Iedereen vertelt vanuit een eigen plek een deel van het verhaal. Het Geopark kan helpen om die verhalen met elkaar te verbinden.”

Burgerkracht als basis, inzet op vrijwilligerswerk

Voor Janssen zit de kracht van het Geopark bij mensen. “Het is burgerkracht, het is echt een beweging. Er zit ontzettend veel kennis en betrokkenheid in het gebied.” Daarom wil hij de komende jaren extra inzetten op vrijwilligerswerk. “Er zijn veel manieren waarop mensen kunnen bijdragen. Dat kan gaan om excursies begeleiden, verhalen verzamelen, foto’s maken, social media beheren, projecten organiseren of helpen met ICT en financiën.”

Jong en oud

“We zoeken niet alleen mensen die zich voor langere tijd willen vastleggen”, benadrukt hij. “Ook iemand die af en toe een project of klus oppakt, is van harte welkom.” Janssen ziet kansen voor jong en oud. “Mensen kunnen naast hun werk of studie bijdragen. Iedereen die iets met het gebied heeft, kan meedoen. Hij wil de vrijwilligers alle ruimte geven.”

Samenwerking versterken

Ook de samenwerking met gebiedspartners zoals Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug vindt de nieuwe voorzitter belangrijk. Hij wil graag kijken hoe organisaties elkaar kunnen versterken. “Ik geloof in samenwerking en verbinding. Ook zij vertellen verhalen. Daar ligt volgens mij veel winst voor de toekomst.”

Samen verder bouwen

Koos wil samen met anderen bouwen aan het Geopark. “Het belangrijkste is dat we het verhaal van dit gebied blijven vertellen”, zegt hij. “Want hoe beter mensen het landschap begrijpen, hoe meer ze het gaan waarderen én beschermen.”

Met die ambitie wil hij de komende jaren verder werken aan een sterker netwerk, meer vrijwilligers en meer samenwerking. En een Geopark dat steeds meer mensen weet te inspireren.